1
دانش آموخته دکترای مدیریت آموزشی، دانشگاه آزاد اسلامی قم، قم، ایران.
2
استاد دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3
قم. پردیسان دانشگاه ازاد اسلامی واحد قم. دانشگاه طاوع مهر
چکیده
اگرچه مطالعات پیشین بر اهمیت پرورش مهارتهای رهبری دانشآموزان تأکید کردهاند، نقش رویکردهای فعال یاددهی ـ یادگیری، بهویژه یادگیری مشارکتی، در پرورش این مهارتها کمتر مورد توجه قرار گرفته است. پژوهش حاضر با هدف طراحی و اعتبارسنجی پرسشنامه مهارتهای رهبری دانشآموزان دبستانی در بستر یادگیری مشارکتی انجام شد. در مطالعه نخست، از میان ۵۲۰۰ سند، ۶۳ سند بر اساس معیارهای ورود و خروج انتخاب و با روش فراترکیب و نرمافزار ATLAS.ti تحلیل و کدگذاری شدند. در مطالعه دوم، ۹ معلم متخصص یادگیری مشارکتی بهصورت هدفمند انتخاب و در ۶ جلسه گروه کانونی شرکت کردند تا یافتههای مطالعه نخست تکمیل شود. در مطالعه سوم، بر اساس یافتهها، پرسشنامه تدوین و اعتبار آن با استفاده از مدل معادلات ساختاری و نرمافزار LISREL بررسی شد.جامعه پژوهش شامل ۱۳۰ معلم مدارس ابتدایی بود که در کارگاههای یادگیری مشارکتی شرکت کرده و این رویکرد را اجرا میکردند. از این میان، ۹۷ نفر با روش نمونهگیری طبقهای و بر اساس جدول کرجسی و مورگان انتخاب شدند و ۸۰ پرسشنامه تحلیل شد. پرسشنامه شامل ۱۰ بعد و ۶۵ سؤال بود و پایایی آن ۹۷ درصد به دست آمد. این ابزار میتواند عملکرد معلمان را در اجرای این رویکرد با تأکید بر پرورش مهارتهای رهبری دانشآموزان ارزیابی کند.