تحقق تمدن نوین اسلامی در منظومه فکری امام خامنه‌ای شهید نیازمند تربیت نسلی برخوردار از هویت اسلامی، دانش، مهارت، مسئولیت‌پذیری و توانایی نقش‌آفرینی در ساخت آینده جامعه است. در این میان، معلم به‌عنوان مهم‌ترین عنصر نظام تعلیم و تربیت، نقشی فراتر از انتقال‌دهنده دانش داشته و به‌عنوان معمار انسان و جامعه آینده است. ازاین‌رو، هدف پژوهش حاضر، شناسایی شایستگی‌های معلم تمدن‌ساز است. این مطالعه به روش تحلیل محتوای کیفی از نوع استقرایی، با بررسی جامع بیانات شفاهی و کتبی ایشان انجام شده است. شایستگی‌های معلم تمدن‌ساز در چهار بُعد اصلی قابل تبیین است: در بُعد معرفتی/فکری، مؤلفه‌هایی همچون تولیدگری علم، تفکر انتقادی، تحول‌گرایی و آینده‌سازی، احیای مفاهیم جریان‌ساز و القای نگاه ملی به دانش‌آموزان شناسایی شد. در بُعد اخلاقی/ارزشی، روح خودساخته، عدالت‌خواهی، مسئولیت‌پذیری، خدمتگزاری، واقع‌گرایی و برخورداری از قناعت، نجابت، صبر و آرامش از جمله شایستگی‌های اساسی بود. در بُعد اجتماعی/فرهنگی، استفاده از نفوذ تربیتی معلم، کادرسازی و ترغیب دانش‌آموزان به فعالیت‌های اجتماعی و حرفه‌آموزی مورد تأکید قرار گرفت. همچنین در بُعد شخصیتی/روان‌شناختی، خودباوری، امید به آینده و توانمندسازی مستمر خود از ویژگی‌های معلم تمدن‌ساز به شمار آمد. بازطراحی نظام تربیت معلم بر اساس شایستگی‌های مذکور می‌تواند زمینه‌ساز تربیت معلمانی متناسب با اهداف تمدنی انقلاب اسلامی باشد.